7.06.2001 tarih ve 5985 Sayılı Genelge
Bilgi Teknolojilerinin Kullanımı

T.C.
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI
Eğitim Teknolojileri Genel Müdürlüğü

SAYI : B.08.0.ETG.021.04.00.000.2/ 5985                                                                                                      Tarih : 27.06.2001
KONU: Bilgi Teknolojilerinin Kullanımı.

GENELGE
2001/53

Son yıllarda bilim ve teknolojide meydana gelen hızlı değişim ve gelişmeler iletişim ve bilgi teknolojilerini de önemli ölçüde etkilemekte, hızla yayılmakta olan yenilikler yaşamın tüm boyutlarında hissedilmektedir. Bu değişim ve gelişme bilginin üretilmesini, yayılmasını, paylaşılmasını ve kullanılmasını hızlandırmış, bilgi, eğitimde olduğu kadar, toplum yaşamında, kamu hizmetlerinde ve ekonomide de en temel unsur haline gelmiştir. Bugün, bilginin sadece elde edilmesinin pek anlamlı olduğunu söylemek olası değildir. Bilgi üretimine katkı sağlamak, değişim ve gelişmeleri en kısa sürede elde etmek ve bunu kullanmak çağdaş toplumların en büyük hedefidir.
Önümüzdeki dönemlerde; bilgi kaynaklarına sahip olan, bilgiyi üreten, bilgiyi yöneten ve bilgiden yararlanan toplumların daha mutlu ve daha güçlü olacakları, bunu yapamayanların ise tarihin karanlıklarında kaybolacaktan hiçbir zaman unutulmamalıdır.
Büyük Atatürk’ün de işaret ettiği “Çağdaş Uygarlık Düzeyine Erişmek” hedefi doğrultusunda, gerek kalkınma planlarımızda gerekse hükümet programları ve icra planlarımızda gelişmelerin yakından izlenmesi ve ülkemize taşınması için önlemler alınması açık bir biçimde yer almaktadır. Bu nedenle, değişim ve gelişmeleri bir fırsat olarak değerlendirerek ülkemizi çağdaş bilgi toplumları arasına katmak hatta bunların önüne geçme kararlılığı ile bir çok çalışma başlatılmış, projeler uygulamaya konulmuştur.
Bilgisayar Destekli Eğitim Projesi, Endüstriyel Okullar Projesi, Yaygın Mesleki Eğitim Projesi, Milli Eğitimi Geliştirme Projesi. Çağı Yakalama 2001 projesi gibi iç ve dış kaynaklı projelerimiz ile çeşitli hibe projeleri büyük ölçüde eğitim ve bilgi teknolojileri odaklı olmuştur.
Bu çerçevede; tüm bu projelere ilaveten ve hepsinden daha büyük ölçekli ve kapsamlı olmak üzere Temel Eğitim Programı 1998 yılında uygulamaya konulmuş olup çalışmalar halen sürdürülmektedir.
Temel Eğitim Programı, Türkiye’de zorunlu eğitimin yalnızca 5 yıldan 8 yıla çıkarılması değil, aynı zamanda eğitimin kalitesinin de yükseltilmesi gibi birçok temel esasların hedeflendiği bir programdır. Programın belirlenen temel hedef ve esaslarının en önemlileri arasında “Sekiz yıllık kesintisiz İlköğretimde okullaşma oranını % 100’e çıkarmak.”, “Öğretmen ve öğrencilerin bilgisayar okur-yazarı olmasını sağlamak, 200.000 eğitim personelini bilgisayar okur-yazarlığı ve bilgisayar destekli eğitim konularında eğitmek.” ve “Okulu çevrenin Kültür ve Eğitim Merkezi haline getirmek.” yer almaktadır.
Temel Eğitim Programı birinci fazı kapsamında 2.802 ilköğretim okuluna bilgisayar, yazıcı, televizyon, tepegöz ve bilgisayar yazılımlarının yer aldığı, internet erişimi bulunan Bilgi Teknolojisi (BT) Sınıfları oluşturulmuş ve bu sınıflara video, videokasetleri ve tepegöz saydamı sağlamak üzere, satın alma işlemleri tamamlanmıştır. Programın daha sonraki aşamalarında ilköğretim okullarının tamamına çağdaş eğitim ve bilgi teknolojilerinin kazandırılması hedeflenmektedir.
Ancak, büyük güçlüklerle satın alınan ve kullanıma sunulan bu araçların. teknolojinin değişen hızı dikkate alındığında kullanım ömürlerinin ne denli kısa ve maliyetinin ne ölçüde yüksek olduğu görülecektir. Bunların ekonomik hale getirilmesinin tek yolu ise en yoğun biçimde kullanılmalarının sağlanmasıdır. Bu nedenle, okullarımızda bulunan bu tur araçların etkin ve verimli kullanılmaları ayrıca, bu araçlardan daha geniş halk kitlelerinin yararlandırılması, hem öğrenci ve okul başarısına katkıları hem de fayda-maliyet dengesinin tesisi bakımından son derece önem arz etmektedir.
Bu gerçeklerden hareketle, her tür ve derecedeki okul ve kurumlarımızda bulunan bilgi teknolojisi araçlarının en etkin ve yoğun kullanılmasında başta Bakanlığımızın merkez teşkilatı yöneticileri olmak üzere; il, ilçe, kurum ve okul yöneticileri ile öğretmenlerimize önemli görevler düşmektedir.
Bu nedenle;
1. İlgili Genel Müdürler ile İl Milli Eğitim Müdürleri, okul ve kurumlardaki Bilgi Teknolojisi Sınıflan ile eğitim teknolojisi araçlarının amaçlarına uygun ve çevre halkına açık olarak kullanılıp kullanılmadıklarını izleyerek denetleyecek ve bu araçların yoğun ve etkin kullanılması için her türlü tedbiri alacaklardır.
2. Bilgi Teknolojisi Sınıf, bulunan her okulda en az bir formatör öğretmenin bulunması esastır. Bilgisayar formatör öğretmenleri değişimin öncüleridir. Sürekli ve dinamik bir eğitim anlayışı ile teknolojideki gelişmeleri izleyen, bu gelişmeleri okullarındaki öğretmen ve Öğrencilere yansıtan bilgisayar formatör öğretmenleri; Bilgi Teknolojisi Sınıflarının koordinasyonunda, hizmette tutulmasında ve kullanılmasında eğitim öğretim saatleri dışında bu sınıfların serbest kullanıma açılması için gerekli planlamanın yapılmasında, okullarındaki yönetici ve öğretmenlerin eğitilmesinde, okul yönetimi ile birlikte çalışarak rehberlik görevi yapacaklardır.  Bu Öğretmenlerin görev, yetki ve sorumluluk alanları bilgisayar öğretmenlerinin görev, yetki ve sorumluluk alanlarıyla karıştırılmamalı bilgisayar öğretmenlerine verilmesi gereken görevler bu öğretmenlere verilmemelidir.
3. Bilindiği üzere; formatör öğretmenler arasından seçilen eğitici formatör öğretmenler, okul formatör öğretmenleri ile paylaşmaları amacıyla, bilgi ve eğitim teknolojileri konusunda Bakanlığımız tarafından düzenli bir biçimde ve her fırsatta eğitime alınmaktadırlar. Eğitici formatör öğretmenlerden; il bazında formatörlük kursları düzenlenmesi, Bilgi Teknolojisi Sınıflarının izlenmesine yönelik planların hazırlanması ve bunlara ilişkin değerlendirme raporlarının düzenlenerek ilgili birimlere duyurulması eğitim yazılımlarının kullanımlarının sağlanması gibi konularda bir rehber olarak yararlanılacaktır.
4. Çeşitli nedenlerle. formatör öğretmeni bulunmayan okullardaki boşluğun giderilmesi için mahalli hizmetiçi eğitim kapsamında bilgisayar formatör öğretmenlik kursları düzenlenerek yetenekli, nitelikli ve istekli öğretmenlerin formatörlük eğitimi almaları sağlanacaktır.
5. Bünyesinde Bilgi Teknolojisi Sınıfları bulunan okul müdürlükleri, bu sınıflar ile eğitim teknolojisi araçlarının amacına uygun, etkin, verimli, yaygın ve yoğun bir şekilde kullanılabilmesini; bilgi teknolojisi araçlarının sürekli işletimde kalmasını ve konuyla ilgili öğretmen eğitimlerinin okul bazında planlanmasını sağlamak üzere gerekli her türlü tedbiri alacaklardır.
6. Bakanlık ve ilköğretim müfettişleri, Bilgi Teknolojisi Sınıfları ile eğitim teknolojisi araçlarının amaçlarına uygun kullanılıp kullanılmadıklarını izleyip denetleyecekler, gözlemlenen aksaklıkları rapor ederek, ilgili birimleri bilgilendireceklerdir.
7. Temel Eğitim Programı kapsamında bulunan okullardaki yönetim amaçlı bilgisayarlardan, okulun yönetim işlerinin yürütülmesinde; öğretmen bilgisayarlarından, öğretmenlerin ders hazırlıklarında, internet erişimlerinde ve öğrenci işlerinde; öğrenci bilgisayarlarından ise eğitim öğretim amaçlı yararlanılacaktır. Söz konusu bilgisayarların amaçları dışında kullanılması önlenecek, bu araçların ilgililer tarafından kullanılmaları özendirilecektir.
8. Temel Eğitim Programı kapsamındaki okullarda bulunan donanımların satın alındığı firmalarla üç yıl süreli garanti anlaşmaları yapılmıştır. Garanti sözleşmeleri gereğince sistemlerin kurularak işletime alınması ve meydana gelebilecek olası arızalarla (Bariz kullanıcı hataları dışında) ilgili firmalar tarafından yerine getirilecek bakım, onarım, ulaşım ve parça değişim gibi hizmetler karşılığında bu firmalara herhangi bir ücret ödenmeyecektir. Bu konuyla ilgili Bakanlığımız ve firmalar arasında imzalanan sözleşmeler dikkatle incelenerek karşılıklı görev ve yükümlülüklerin yerine getirilmesi izlenecektir. Cihazların arızalanması durumunda, öncelikle ücretsiz telefon hatları aracılığıyla ilgili servis merkezleri ile bağlantı kurularak, bu cihazların bir an önce hizmete alınması sağlanacaktır. Bu yolla sonuç elde edilememesi durumunda, ilgili firma bölge ofisi bilgilendirilecek, buna rağmen gerekli hizmet alınamaz ise, Bakanlığımıza yazılı bilgi verilecektir. Yetkili olmayan kişilerin, garanti süresi dolmayan cihazlara müdahale etmesine izin verilmeyecektir.
9. Eğitim öğretim faaliyetlerinde kullanılmak üzere, değişik zamanlarda okullarımıza eğitim öğretim materyalleri gönderilmektedir. Söz konusu materyallerden çevrede bulunan diğer okulların da yararlandırılması sağlanacak ve öğretmenlerin dersleri ile ilgili eğitim materyali (Eğitim yazılımı, tepegöz saydamı, sunu, vb.) üretmesi özendirilecektir.
10. Telif Hakları Yasası gereğince, okullarda işletimde bulunan bilgisayarlar üzerinde kullanılan her türlü yazılımın, lisans hakkı satın alınmış orijinal yazılımlar olması gerekliliği vardır. Okullarda, lisans hakkı olmayan her türlü korsan ve kopya yazılımın kullandırılmasından okulların yönetimleri sorumludur. Temel Eğitim Programı kapsamında firmalar tarafından okullara teslim edilen yazılımların teslim alınması aşamasınca, yazılımlara ait lisans belgeleri istenerek saklanacak, bunlara ilişkin CD’lerin ve kullanıcı kitapçıklarının orijinal olmasına dikkat edilecektir.
11. Temel Eğitim Programı kapsamında alınan bilgi ve iletişim teknolojisi araçlarının yanı sıra tepegöz, televizyon, video gösterici araçları ve Internet bağlantılarının da eğitim ortamlarının zenginleştirilmesi için etkin bir biçimde kullanılması sağlanacaktır. Bakanlığımızca yapılan sözleşmeler gereğince bir yıl olan Internet bağlantı sürelerinin sona ermesi durumunda internet erişiminin okul ve çevre imkânları ile sürdürülmesine çalışılacaktır.
12. Bakanlığımız merkez teşkilatı ile İl Milli Eğitim Müdürlükleri arasındaki iletişimi hızlandırmak amacıyla oluşturulan İl ve ilçe Milli Eğitim Müdürlükleri Bütünleşik Yönetim Bilgi Sistemi (İLSİS) hizmete alınmıştır. Her türlü yazışma ve iletişimde ILSIS ‘ten yararlanılmasına çalışılacaktır. Elektronik posta kullanma alışkanlıklarının öğretmen ve öğrencilere kazandırılması, okul web sitelerinin kurulması ve geliştirilmesi özendirilerek desteklenecektir.
13. Yukarıda belirtilen ve Temel Eğitim Programı hedefleri arasında yer alan “Okulun çevrenin Kültür ve Eğitim Merkezi haline getirilmesi” hedefinde de işaret edildiği üzere; Bilgi Teknolojisi Sınıfları ve burada bulunan araçlardan çevre okullarda öğrenim gören örgün, yaygın ve açık öğretim öğrencileri ile her kesimden vatandaşın yararlandırılması için il, ilçe, okul ve kurum yöneticileri her türlü önlemi alacaklardır.
Bilgilerinizi ve belirtilen konularla ilgili olası eksikliklerin yaz ayları içinde telafi edilerek yeni eğitim öğretim yılına noksansız olarak girilmesi ve söz konusu uygulamanın kararlılıkla sürdürülmesi için gereğini önemle rica ederim.